Schrijftafel Vak

Start Omhoog

Schrijftafel Vak Leestafel Vak

Gieles, Dr Frans E. J., Goed communiceren* in lastige omstandigheden, het hart van de orthopedagogiek  
(* van hart tot hart); 
In: Communicatie, fundament van de orthopedagogiek; C. van Nijnatten, M. Mildenberg & R. de Groot (Red); Agiel, Utrecht 2007; ISBN 978-90-77834-28-2 
In de orthopedagogiek ontmoeten we ‘het lastige kind’ ofwel kinderen met problemen in moeilijke situaties, ook kinderen met handicaps en andere beperkingen. Vaak treffen we een situatie aan waarin opvoeders en kind met elkaar vastgelopen zijn. De opvoeders zijn aan het einde van hun Latijn en weten niet meer te handelen. De orthopedagoog moet weten te handelen waar anderen het niet meer wisten. Dit is: communicatief weten te handelen.
Het is dan goed om iets van ‘communiceren’ te weten, zodat men vastgelopen communicatie kan begrijpen en verhelpen. Men kan dan zien waar het mis ging en waar andere communicatieve handelingen vruchtbaarder kunnen zijn. 

Gieles, Dr Frans E.J.; Enge dromen ... en enge therapie - dit kan toch beter? Mei 2016 
In Trouw van 18 maart 2016 vertelt Iris Pronk in de rubriek "het consult" over een meisje van negen jaar dat nachtmerries heeft of had. Het meisje "zinkt in haar dromen weg in een moeras. Ook dwaalt zij soms door een vreemde school vol vijandige, gemaskerde kinderen." Dit is eng en de moeder vraagt consult aan. [...]
Het is maar te hopen dat de moeder geen consult heeft gevraagd bij [...] een gedrags-therapeut, maar bij een echte psycho-therapeut. 
Een gedrags-therapeut ziet de enge dromen slechts, louter en alleen als ongewenst gedrag, dat via een leerproces veranderd moet worden in, vervangen moet worden door gewenst gedrag. Hierbij is enige mate van dwang onontbeerlijk. Het meisje moet ... [...]
Hier krijg ik een nachtmerrie van. [...]
Een psychotherapeut vraagt het meisje eerst haar verhaal, haar dromen, te vertellen, dus niet slechts deze zich voor te stellen, nee, ze te delen met een medemens.

Gieles, Frans E. J., Een methodische blunder, Over de opvang van de AMA's, april 2003. 
[...] Er komen door het regeringsbeleid gaandeweg minder jeugdige asielzoekers ons land binnen. Nunspeet en andere opvangplaatsen worden gesloten en er verrijst een nieuwe opvang in Vught. In plaats van dat men zuinig is op de ontwikkelde methodiek, wordt deze met een pennenstreek van tafel geveegd en vervangen door een andere. [...] 
Dit is een methodische blunder, gelijk aan die van de dokter die, zonder enig onderzoek te doen, een dieet voor maagpatiënten voorschrijft aan iemand met keelpijn. De doelgroepen van Vught en die van Wezep, om ze zo maar even te noemen, verschillen zodanig in zoveel essentiële opzichten, dat het zonder meer overhevelen van de methodiek van Wezep (die daar wel werkt) naar Vught met recht een methodische blunder genoemd mag worden.

Idem: Een P.S. over de ama’s; juli 2003   
Er worden hier politieke beslissingen genomen op dubieuze politieke gronden op de zeer korte termijn. Kinderopvang en de  methodiek echter behoren te allen tijde door pedagogische en humane motieven te worden geleid. 

Idem: Alleen op de wereld; Alleenstaande Minderjarige Asielzoekers (Ama's) in Nederland; augustus 2005
De staat faalt. De samenleving moet zo'n Vitalis zijn. De staat is het niet: die verkoopt het kind op de achttiende verjaardag aan straatzwervers en bordeelhouders. De staat 'ziet' het kind niet en denkt strikt bureaucratisch in kunstmatige grenzen en regels. Het loopt in de weg en kost teveel geld. Zelfs eetgeld is er tegenwoordig niet meer bij, al kan het zijn dat een wijze rechter hier een stokje voor gestoken heeft op 8 augustus 2005. De staat denkt niet meer humaan. Dus moeten wij het doen als burgers

 

Gieles, Frans, Hoe kun je omgaan met conflicten in een leefgroep? Een deel van de resultaten van een onderzoek naar de mogelijkheden voor groepsleiders om het klimaat in leefgroepen te verbeteren, december 1982, Nijmegen, K.U., Vakgroep orthopedagogiek. 

Gieles, Frans, Klimaatbevordering in leefgroepen, Aanzetten tot een conflicthantering; Verslag uit een lopend onderzoek, In: J.E. Rink & J. Rijkeboer, Bruikbaar onderzoek in de hulpverlening; de ontwikkeling van praktijktheorie, discussie- en werkboek; Wolters-Noordhoff, Groningen 1983.

Gieles, Frans, "Een groepsleider is ook maar een gewoon mens"; Over het omgaan met je eigen grenzen, Fice Bulletin, dec. 1984; LEZING gehouden op de gelijknamige studiedagen van FICE – Nederland op 6 en 27 november 1984

Gieles, Frans: Een groepsleider is ook maar een gewoon mens; Voorbereiding op de inleiding van Frans Gieles, FICE NL, november 1984

 

Gieles, Frans, Warmte en intimiteit, kan dat wel?, Jeugd & Samenleving, aug-sept 1983, themanummer 'De groepsleider'; Herdrukt in De groepsleider, Basisboek voor werkers in de residentiële hulpverlening, door Maurice van Lieshout en Maria Ruigewaard (Red.), Acco, Amersfoort/Leuven, 1987

Gieles, Frans E.J., Conflict en Contact, Een onderzoek naar handelingsmogelijkheden voor groepsleiders bij botsingen en conflicten in de dagelijkse leefsituatie; Proefschrift, Rijksuniversiteit Groningen, 1992

Inhoud van het hier weergegevene.
.

Voor snelle vogels:

Samenvatting 

Handelingsonderzoek (Hoofdstuk III)

De methodiek (hoofdstuk XI)
.

Over de discours:  

De Discours (Pp 45, 46, 49 & 51)
Het begrip 'discours ' is afkomstig van Habermas, met name van diens veel geciteerde hoofdstuk van 1971. [..] Habermas bespreekt in dat stuk zijn aanzet tot een algemene theorie van het communicatieve handelen. In het dagelijks leven is communicatief handelen noodzakelijk, doch pas mogelijk als men over en weer vooronderstelt dat de gesprekspartners aanspraak mogen maken op geldigheid van wat zij zeggen. Zo niet, dan stopt de 'gewone' communicatie en moet men overstappen op de discours. Daarin worden die geldigheidsaanspraken expliciet ter discussie gesteld. De discours dient dus om de geproblematiseerde geldigheidsaanspraken van meningen, normen en uitingen met argumenten te funderen.  

Geldigheid van uitspraken in de discours (Habermas) (pag. 50, schema III 6)
.

Recensies:

Dungen, Maarten van den, Conflicten niet negeren maar aangaan; Onderzoeksbespreking, in: Jeugd en Samenleving, augustus/september 1993 8/9
Bespreking van het proefschrift van Frans Gieles, Conflict en contact; een onderzoek naar handelingsmogelijkheden voor groepsleiders bij botsingen en conflicten in de dagelijkse leefsituatie.

Recensie van Conflict en Contact, door Dr. Leo E.E. Lighthart, in FICE Bulletin nr 1, 1993.
.

Zie ook: 
Defieuw, Mieke & Adams, Carl, Hanteren van botsingen en conflictsituaties

Hoofdstuk 3 van de cursus Methoden van opvoeden en begeleiden van het 2e jaar orthopedagogie aan de Plantijn Hogeschool van de Provincie Antwerpen, schooljaar 2001 - 2002. 
Conflicten zijn ons inziens onvermijdelijk en zijn gebeurtenissen die het contact kunnen verbeteren wanneer ze goed worden gehanteerd. Wij willen dan ook stilstaan bij deze conflicten en vooral bij de manier waarop we hiermee kunnen omgaan. Als basiswerk gebruiken we het onderzoek van Frans Gieles (1992) dat beschreven staat in zijn boek ‘conflict en contact’  

 

Delen van
Gieles, Frans & Visser, Jeanette, Methodiek ontwikkelen voor praktijk en opleiding ; Verslag van het project Fondsvorming Leefsituatiewerk; Raad voor het Hoger Beroepsonderwijs, 's-Gravenhage, & Stichting Samenwerking Jeugdhulpverlening Utrecht, 1988
Verslag van een handelingsonderzoek waarin door leefsituatiewerkers, docenten inrichtingswerk en onderzoekers methodiek voor het werk en voor de beroepsopleiding is ontwikkeld. Het proces van methodiekontwikkeling wordt beschreven en toegelicht met een deel van de inhoudelijke resultaten. De hier toegepaste en aanbevolen methode bleek bruikbaar voor methodiekontwikkeling, voor teambegeleiding en voor beroepsopleiding. De methode houdt in dat het verhaal over het handelen in de praktijk systematisch wordt verteld, geanalyseerd en kritisch wordt besproken in een cyclisch proces waarin methodiek ontwikkeld wordt. 

Gieles, Frans, De zorg als kerntaak, in: Jeugd & Samenleving, aug-sept 1983, themanummer 'De groepsleider'; Herdrukt in De groepsleider, Basisboek voor werkers in de residentiële hulpverlening, door Maurice van Lieshout en Maria Ruigewaard (Red.), Acco, Amersfoort/Leuven, 1987

Gieles, Frans, Je positie als groepsleider en intimiteit; Inleiding van de Studiedag Omgaan met intimiteiten in het jeugd- en jongerenwerk, BSJ, sector Recreatief Educatief werk, Brabants Steunpunt Jeugdwelzijn, 's-Hertogenbosch, 16 april 1994

Gieles, Frans E. J., 'Love is not enough' maar het kan ook beslist niet zonder. Referaat op het congres "De vorming van de opvoeder", Vlaamse Beroepsvereniging voor Opvoeders vzw,
6 november 1981; Kontaktblad Vlaamse beroepsvereniging voor Opvoeders, 11-6, 1981, 23-31

Gieles, Frans, Structuur in de leefgroep; Kontaktblad, Vlaamse Beroepsvereniging voor Opvoeders vzw 12-6, november-december 1982
Over klavertjes, worstjes en ...

Gieles, Frans, Kan individuele begeleiding binnen de leefgroep? Studiedag V.V.J.G. Oost-Vlaanderen, Sector Bijzondere Jeugdzorg, 12 mei 1989
Ja, mits ...

Gieles, F.E.J., Voorzichtige verkenningen van de grens tussen gewenste en ongewenste intimiteit, Lezing, Vlaamse Vereniging van Orthopedagogen, Gent, 24 november 1995; in: tOKK,
Tijdschrift voor Orthopedagogiek, Kinderpsychiatrie en Klinische Kinderpsychologie, Leuven, 22-3, september 1997, pp 129 - 132

Start Omhoog